Vải thiều là một trong những sản phẩm quả đặc sản của Việt Nam và tới nay đã hình thành một số vùng trồng tập trung với diện tích lớn ở các tỉnh phía Bắc. Do thời gian chín rất tập trung vào thời điểm có nhiệt độ cao trong năm, quả vải rất nhanh bị hỏng sau thu hoạch. Để có thể bảo quản, kéo dài thời gian tồn trữ quả vải, Viện Nghiên cứu Rau quả đã nghiên cứu hoàn thiện quy trình bảo quản lạnh cho quả vải và chuyển giao cho nhiều đơn vị sản xuất.

Vải thiều là một trong những sản phẩm quả đặc sản của Việt Nam. Hiện nay, đã hình thành nhiều vùng sản xuất vải tập trung như Lục Ngạn - Bắc Giang, Thanh Hà, Chí Linh - Hải Dương và Đông Triều - Quảng Ninh. Sản phẩm quả vải có giá trị dinh dưỡng, kinh tế cao. Tuy nhiên do thời gian chín tập trung (khoảng hơn 1 tháng), thời vụ thu hoạch vào mùa hè, thời tiết nóng ẩm, mưa nhiều nên quả rất dễ bị hư hỏng. Mặc khác, do nắng nóng nên sự bay hơi nước trên vỏ quả xảy ra rất nhanh, gây khô và biến màu vỏ quả. Đây là những hạn chế lớn ảnh hưởng đến khả năng tiêu thụ của vải tươi, làm giảm giá bán tại các thời điểm chính vụ.
Thời hạn bảo quản quả vải không những phụ thuộc vào các hoạt động thu hái, sau thu hoạch mà còn phụ thuộc rất nhiều vào các quá trình trước thu hoạch như chọn tạo giống, chăm sóc, xử lý sâu bệnh. Giá bán vải thiều chính vụ rất thấp, thường dao động trong khoảng từ 3.000 -7.000 nghìn đồng/kg, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của người dân và dẫn đến các hoạt động thu hái và sau thu hoạch không được quan tâm đúng mức. Ngoài ra, do việc mở rộng nhanh chóng diện tích trồng vải thiều một cách tự phát đã bộc lộ nhiều khó khăn cho việc tiêu thụ do cung lớn hơn cầu tại thời điểm thu hoạch tập trung.
Để nâng cao giá trị kinh tế và giảm bớt hiện tượng “được mùa rớt giá”, Bộ môn Bảo quản Chế biến trực thuộc Viện Nghiên cứu Rau quả đã kết hợp cùng Công ty Nông nghiệp sạch bảo quản tươi vải thiều Thanh Hà xuất khẩu. Trong vụ vải năm 2009, 4 container vải đã được xuất sang thị trường Bắc Mỹ với thời gian lưu thông và tiêu thụ là 4 tuần đảm bảo chất lượng đến tay người tiêu dùng. Sản phẩm đã được thị trường khó tính này chấp nhận. Giá bán tăng nhiều lần so với thị trường trong nước, mở ra một hướng mới tăng giá trị thu nhập cho người trồng và các doanh nghiệp xuất khẩu rau quả tươi.
Theo Bộ môn Bảo quản Chế biến - Viện NCRQ